La importo dil oceani en la mondo ne povas esar subtaxata, nek on povas pensar ke pro ke lia surfaco abundas sur la tero ni havos suficanta por durar nimaltraktar li. Konocante ke li furnisas 50% de l’oxigeno quan ni respiras, la nutrivo e vivomezuri di miliardi de personi, ta oceani transformesis en la precipua spaci e medio di habitato, pro la atmosferala e termala globala regulado; esante, samtempe, la utensili por moderar la efekti dil klimato-chanjo. Resume, la oceani esas fundamentala aliancano kontre la developo dil klimato-chanjo, e on mustas facar omno posibla por protektar li.
Nuntempe, vasta regioni en diferanta parti del mondo subisis la efekti dil klimato, di qui la maxim forta registro probable donesos per la fluo El Niño, qua malgre havar sua origino en Pacifiko, afektas la oceani del mondo, e on expektas ke ol afektos 60 milioni de personi dum 2016, quo aggravor la regioni kun eceso di pluvi e, kontreparte, l’ecesto di sikeso en altra zoni, augmentanta la mizero produktita dum 2015.
Quankam kelki havas makro-ideo pri quo to reprezentas, ed altri, kom specialisti e tekniki, konocas detale la temo, e quankam existas multa enti internacionale qui sorgas pri ta interesti, ni duras degradar la oceani per la destruktado di la habitati e la biodiverseso, ta lasta per la super-peskado e la kontamino. Esas preocupanta ke la lasta statistiki revelas ke por 2025, po singla tri kilogrami di fisho, esos un kilogramo di diversa rezidui.
Ad plus la redukto en l’emiso di gasi di forceyo-efekto por kombatar la klimato-chanjo generale, esas esencala konsiderar la regenero dil oceani del mondo. Nuntempe, existas la nomizita 17 Sustinenda Developo-Celi, programo dil Unionita Nacioni, en qua la mondala chefi kompromisas su a finar la super-peskado, eliminar la nelegala peskado, establisar marala protektita zoni, reduktar la plastika rezidui ed altra fonti di marala kontamino, augmentanta la kapacito di rekupero dil oceani.
Quankam l’Unionita Nacioni havas ca programo qua establisas voyo-mapo por la rekupero dil oceani, la questiono qua turnas cirkum la temo, same kam la mondala signato dil Pakto por la Klimato-chanjo di Paris 2015, esas: til ube e quikte on povas atingar?, quale on povas tradukar ta tam ambicioza celi en konkreta agadi ed efektiva kolaboro?
En la kazo dil oceani, la situaciono intensigesas pro la febla e fragmentoza stando di la guvernado dil oceani; to esas, ne existas internacionala organismo responsiva pri promocar, surveyar e mezurar ta Sustinenda Developo-Celi.
En ta senco, la guverni di Fidji e Suedia vokis konfero por traktar la temo dil oceani e mari en 2017; lia proposalo esis aprobata da 95 landi ed adoptata per unanimeso en la Generala Asemblitaro dil UN. En tala konfero, qua eventos en Suedia, ye cirkum un yaro, on intencas informar pri la situaciono, pri la celi plenigita til lore e, paralele, promocar plu granda koopero inter la publika e privata sektori.
Atingar aterigar ta celi en reala agadi e fruktodona rezulti esus avano plu quam kurajigiva, impulsanta la eforsi por protektar la oceani. Tota la cenaro semblas promisoza ed esas bona komenco, probable poke-quite tarda e en tempo ube ja ne existas punto di returno, quankam multi de ni aspiras ke de nun e en la futuro la oceani ri-aquizos la cenala stando di qua li esas proprieti, e ke li duras esar fonti di vivo por la homaro.
